..:: Radio Katolica 93.1 FM ::..

Gericht tot de katholieke geloofsgemeenschap in het Bisdom Paramaribo en ieder die hiervan kennis van wil nemen.

Deze woorden, door God gesproken tot Adam, zijn geworden tot de rituele tekst, die wordt gezegd als we ons op Aswoensdag laten tekenen met de as. “Bedenk, mens, dat gij stof zijt en tot stof zult wederkeren” zegt ons twee dingen: Op de eerste plaats dat wij vergankelijk zijn. Ons leven komt, “ bloeit als een bloem in het open veld, dan waait de wind en het is verdwenen” (psalm 103). We zijn als een ademtocht. Op de tweede plaats wordt in deze tekst ons duidelijk gemaakt dat we deel zijn van de aarde. Onlosmakelijk ermee verbonden, niet er boven geplaatst in een aparte entiteit of positie, maar wel in een eigen verantwoordelijkheid ervoor als mens, kroon op de schepping. De mens neemt in de hiërarchie der materie en levende wezens een bijzondere plaats in.

Gods Verbondstrouw

In mijn Vastenbrieven vanaf 2006 heb ik bijzondere aandacht geschonken aan de mens in zijn relatie met God en zijn directe omgeving. Ik heb gesproken over de Verbondstrouw die God met mensen heeft en die zichtbaar wordt in de liefdestrouw van man en vrouw en in de kinderen, de kinderen, pubers en adolescenten, - allen zichtbaar geworden liefde, deel van het gezin.

Nieuwe schepping

Gaarne willen we nu met u nadenken over de plaats die de mens inneemt in de schepping, en welke betekenis de schepping heeft voor de mens. We treden op Aswoensdag de vastentijd in. Het is een tijd met meer aandacht. Het is, zoals de prefatie van de Vasten zegt “een tijd van meer aandacht voor het bidden, een tijd van grotere aandacht voor de liefde tot de naaste, een tijd van grote trouw aan de sacramenten”. Aandacht voor onze verbondenheid met God en onze verbondenheid met mensen gaan zo hand in hand. De Vasten- of veertigdagentijd is een tijd van voorbereiding op een ‘ nieuwe schepping’, die door de kerk prachtig wordt verwoord in haar gebed om de Heilige Geest: “ Kom Heilige Geest , vervul ons hart en ontsteek in ons het vuur van uw liefde. Zend uw Geest uit en alles zal worden herschapen. En Gij zult het aanschijn der aarde vernieuwen”. Om vernieuwing van de aarde gaat het. Met Pasen vieren wij de verrijzenis van Christus. Hierdoor is de weg geopend dat wij – de mensheid – en de gehele aarde nieuw kunnen worden: een nieuwe hemel en een nieuwe aarde. (vgl. Openb.21, 1 e.v.)

Mens en milieu

Graag wil ik met betrekking tot onze zorg voor de aarde, een bijzonder aspect nader uitwerken. Op diverse podia, wereldwijd en in eigen land, wordt vaak aandacht gevraagd voor de relatie van de mens tot het milieu. Het is zo vaak aan de orde, dat het soms minder gehoord wordt.

Cruciaal punt

Toch moeten we niet ophouden met elkaar daarover te spreken. We staan als mensheid immers op een cruciaal punt van overleven: klimaat verandering, stijging van de zeespiegel, een gat in de ozonlaag, oprukkende woestijnen, vervuiling van de rivieren en zeeën, water tekort, ontbossing. En daar komt bij, dat mensen en volkeren getroffen worden door krachten die buiten de invloedsfeer liggen van de mens: aardbevingen, vulkanische uitbarstingen, tsunamies en orkanen..

Dankbaarheid en zorg

Ons land Suriname zeggen we is een gezegend land, omdat het gespaard is gebleven voor deze laatste alles vernietigende krachten. We mogen daarvoor dankbaar zijn, maar die dankbaarheid mag gepaard gaan met een toenemende zorg dat we als mensheid de aarde behouden als een goed leefklimaat: voor onszelf, onze kinderen en kleinkinderen, maar evenzeer voor de mensen die op vele andere plaatsen van de aarde nu minder goed en gezond kunnen leven als wij. Daarom willen we in deze brief hiervoor alle aandacht vragen. Het is een zaak van ons geweten dat we een halt toeroepen aan de zich ontwikkelende tendensen en ondoordacht beleid. Het is een verantwoordelijkheid, een zorg, die voortvloeit uit ons geloven.

Goed beheer

Op grond van bijbelse teksten en inspiratie, maar evenzeer op grond van heilige geschriften van andere religies, (vgl. resultaten Wereld Religiedag januari 2010) kunnen we vaststellen dat de relatie van de mens met de wereld wordt beschouwd als deel van onze menselijke identiteit. Deze is deel van de diepere relatie tussen de mens en God. (vgl. Comp. 452). God zelf heeft de aarde aan de mens geschonken. (Gen.1). Bij de schepping zag God dat het goed was en als hoogte punt van Zijn schepping creëerde Hij de mens, die ‘zeer goed’ was, naar Zijn beeld en gelijkenis. Aan hem vertrouwt Hij de hele toekomst van de aarde toe als een geschenk, een teken van Gods’ liefde. Een tuin om te bewerken en te beheren. Geen gebied om uit te putten voor gewin van enkelen, voor winstmaximalisatie, maar een geschenk om er van te genieten en er zorgzaam mee om te gaan. De mens getekend als een goede rentmeester die zorgvuldig beheert, opdat komende generaties hetzelfde geschenk mogen erven. Hij weet – wat de psalmist zegt – dat ‘ van de Heer de aarde is en alles wat daar leeft, de wereld en wie haar bewonen.” (Ps.24,1). Wel mag de mens werken aan vooruitgang en ontwikkeling, omdat ook wetenschap en techniek behoren tot de door God geschonken menselijke creativiteit. Maar in deze mag de mens niet vergeten dat hij niet naar willekeur over de aarde kan beschikken.

Rijkdom van diversiteit

De aarde zoals die aan onze zorg en verantwoordelijkheid is toevertrouwd heeft bijzondere kenmerken: een enorme diversiteit aan klimaten, biotopen, historische, culturele, linguïstische en territoriale tradities van de volken die er wonen. Ons Suriname behoort tot het laatste aaneengesloten woud, Amazonia, dat helaas al danig geschonden is. Mensen leven in de veronderstelling dat de Amazone de laatste grens van de mensheid is die nog moet worden veroverd. Men veronderstelt onuitputtelijke rijkdommen (vgl. toespraak Wereld Religiedag).

Levensstijl heroverwegen

De hedendaagse samenleving dient haar levensstijl te heroverwegen, weg van hedonisme en consumptisme om een halt toe te roepen aan de verarming van de aarde. (Caritas in Veritate, 51). Er is een gebrek aan respect voor het recht op leven. Zo moet dit geduid worden als een ervaring van de zondigheid van de mens(heid), als opstandigheid tegen Gods’ soevereiniteit. Mensen tasten Gods’ soevereiniteit aan in Zijn schepping door exploitatie en vernietiging. In ons hart zijn we geen deel van het natuurlijke proces. We miskennen de wetten en waarden die de natuur zelf regelt (AEC. Pastoral letter: Caring for the Earth, p.15, april 2005). De bescherming van ons milieu is nu de uitdaging bij uitstek. Het is een universele plicht, een uitdaging voor heel de mensheid.

Zonde

In deze veertig dagen tijd doen we een beroep op elkaar en speciaal op onze beleidsmakers, op hen die toezien op de economische ontwikkelingen, dat zij krachtdadig optreden waar de schepping van God, ons geschenk van Zijn liefde, wordt geschonden en verwond. Reeds eerder gaf ik aan dat de aantasting van Gods schepping zonde is. Iedere vervuiling is zonde, ongebreidelde en ongecontroleerde goudwinning is zonde, kwikgebruik is zonde, het vuil in de straten en op terreinen en erven is zonde, watervervuiling is zonde, ontbossing en geen goed beheer van het Amazone woud is zonde. Daarom noemt Paus Johannes Paulus II de ecologische crisis het grootste morele probleem van onze eeuw. Een algehele bekering is nodig van beleidsmakers, parlementariërs, van opvoeders, van ons allen. We gaan de verkiezingen tegemoet. Wie zullen wij plaatsen op al die verantwoordelijke posten die van invloed zijn op de heelheid van de schepping? Welke partijen zullen met een beleidsplan komen om ons bos niet verloren te laten gaan, onze rivieren en kreken te redden van totale vergiftiging, een leefbare infrastructuur te creëren? Nieuwe levensstijlen zijn nodig die zijn ingegeven door zelfbeheersing, soberheid en solidariteit zowel op individueel als op sociaal niveau. (vgl. Comp.486). Deze nieuwe levensstijlen moeten hun basis vinden in dankbaarheid en waardering voor de aarde, die ons door God als geschenk is toevertrouwd.

Oefenperiode

Wederom roep ik u – zoals voorheen - op om u wederom te bezinnen op het behoud van de aarde. Het is ook een vraag van gewetensonderzoek: hebben wij de signalen niet alleen gehoord, maar ook gaandeweg steeds meer de daad bij het woord gevoegd? Zijn wij anders gaan leven? Daarom roep ik op wederom de oefening ter hand te nemen. De veertigdagentijd is een oefenperiode, waarin onze inzichten en goede bedoelingen (nog) concreter kunnen worden ingevuld, - door ons te onthouden van vervuiling van onze omgeving, door broedplaatsen te verwijderen van muskieten, ons huisvuil op correcte wijze aan te bieden, erven, straten en schoolterreinen te ontdoen van wied en vuil, trenzen op te halen, te weigeren deel te nemen aan de goudkoorts, clandestiene houtkap te melden. Ik ben er van overtuigd dat wij werkelijke stewards kunnen zijn van Gods schepping.

Slot

Tot slot wil ik u wijzen op enkele woorden van Paus Benedictus XVI, uitgesproken op Wereldvredesdag 2010: If you want to cultivate peace, protect creation. (Als u de vrede wilt bevorderen, bescherm dan de schepping). Ik wens u een gezegende voorbereiding op Pasen toe. We vieren dan de verrijzenis van de Heer. We wensen elkaar toe, dat in Hem alles nieuw geworden is. Alleluja. Zalig Pasen.

+ Wilhelmus de Bekker - Bisschop van Paramaribo

» Terug naar Home van 40dagentijd



Paramaribo,		.:: Nieuws ::. / Nederlands / Engels / Portugees / Mail Ons